Dmitrijev: Evropi je potrebna ruska energija da bi preživjela !
Evropi je za prevazilaženje aktuelne energetske krize potrebna ruska energija, izjavio je specijalni izaslanik predsjednika Rusije za investicije i ekonomsku saradnju sa inostranstvom i direktor Ruskog fonda za direktne investicije Kiril Dmitrijev, u trenutku kada cijene prirodnog gasa na evropskom tržištu ponovo rastu pred početak zime.
„Zima je blizu. Kao što je i predviđeno, uporne ideološke greške koje je EU napravila u oblasti energetike već su dovele do ozbiljnih posljedica. Evropi je potrebna ruska energija da bi preživjela“, napisao je Dmitrijev na društvenoj mreži X.
Njegova izjava bila je reakcija na novi rast cijena gasa u Evropi, a Dmitrijev je aktuelna kretanja ponovo povezao sa energetskom politikom Evropske unije i smanjenjem oslanjanja evropskih država na ruske energente.
Evropsko tržište gasa posljednjih mjeseci bilježi snažne oscilacije, prije svega zbog geopolitičkih tenzija i poremećaja na energetskom tržištu izazvanih sukobom na Bliskom istoku.
Cijena evropskog gasa je tokom trgovanja u petak, 2. oktobra, najprije pala ispod 850 dolara za 1.000 kubnih metara, da bi tokom večeri ponovo snažno porasla. Novembarski fjučersi na holandskom TTF-u dostigli su oko 889 dolara za 1.000 kubnih metara, uz dnevni rast od oko tri odsto. Tokom dana cijena se kretala između približno 831 i 892 dolara.
Prosječne berzanske cijene gasa u Evropi u septembru porasle su oko 20 odsto i dostigle približno 897 dolara za 1.000 kubnih metara. Početkom septembra cijena je premašila 900 dolara, dok je sredinom mjeseca nakratko prešla i granicu od 1.000 dolara.
Aktuelni rast nadovezuje se na snažna poskupljenja koja su počela još u martu. Prema proračunima RIA Novosti na osnovu podataka londonske berze ICE, prosječna cijena najbližih TTF fjučersa u martu iznosila je oko 631,9 dolara za 1.000 kubnih metara, što je bilo 59 odsto više nego u februaru.
Cijene su tada počele naglo da rastu nakon eskalacije sukoba na Bliskom istoku. Samo tokom prvog trgovačkog dana nakon udara SAD i Izraela na Iran kotacije su porasle više od 38 odsto, na gotovo 540 dolara za 1.000 kubnih metara. Maksimum tokom martovskog talasa zabilježen je 19. marta, kada je cijena dostigla oko 853,7 dolara.
Dodatni pritisak na evropsko tržište pred zimu predstavlja nivo zaliha gasa. Prema proračunima TASS-a na osnovu podataka Gas Infrastructure Europe, evropska podzemna skladišta bila su na kraju septembra popunjena oko 71,5 odsto. Agencija navodi da je riječ o najnižem nivou zaliha na početku oktobarske sezone grijanja od početka njihovog praćenja 2011. godine.
Evropska komisija je takođe početkom oktobra saopštila da je cijena prirodnog gasa u Evropskoj uniji od februara porasla oko 140 odsto, dok su cijene dizel goriva u istom periodu približno udvostručene. Iz Komisije su naveli da situaciju na tržištu gasa i nafte prate kroz posebne koordinacione grupe.
Dmitrijev već mjesecima tvrdi da rast evropskih cijena energije pokazuje posljedice udaljavanja EU od ruskih izvora. U septembru je naveo da su cijene gasa u Evropi višestruko više nego u Sjedinjenim Američkim Državama i ocijenio da će visoki troškovi nastaviti da stvaraju pritisak na evropska domaćinstva i privredu.
Njegove tvrdnje predstavljaju stav ruskog zvaničnika, dok su na kretanje cijena gasa u Evropi tokom ove godine istovremeno uticali brojni faktori, uključujući poremećaje na Bliskom istoku, dostupnost LNG-a, nivo evropskih zaliha, isporuke iz Norveške, vremenske prilike i očekivanja uoči zimske sezone.
Izvor: RIA Novosti, TASS, Gas Infrastructure Europe, Evropska komisija
